Goed burgerschap ontstaat niet vanzelf. Leerlingen leren samenleven, verantwoordelijkheid nemen en omgaan met verschillen door het onderwijs dat zij iedere dag ervaren. Dat gebeurt tijdens lessen, maar ook daarbuiten. De manier waarop een docent gesprekken begeleidt, leerlingen laat samenwerken of ruimte geeft aan verschillende perspectieven, draagt allemaal bij aan de ontwikkeling van burgerschap.
Juist daarom is het waardevol om af en toe stil te staan bij de vraag: wat gebeurt er eigenlijk in onze lessen?
Observeren helpt om die vraag objectief te beantwoorden. Niet om een docent te beoordelen, maar om zichtbaar te maken wat er tijdens een les gebeurt. Dat vormt de basis voor een professioneel gesprek over onderwijs.
Daarbij is het belangrijk om een observatie niet groter te maken dan zij is. Een observatie laat alleen zien wat gedurende een beperkte periode zichtbaar was. Burgerschap is veel breder dan één les en veel rijker dan een verzameling indicatoren. Leerlingen ontwikkelen burgerschap ook tijdens mentoruren, projecten, excursies, informele gesprekken en in de dagelijkse omgang binnen de school.
De indicatoren in EQObserve zijn daarom geen definitie van burgerschap. Ze maken uitsluitend zichtbaar welke gedragingen tijdens een les observeerbaar waren.
Bij iedere indicator wordt het aantal keer geregistreerd. Dat is geen score en geen beoordeling. Er bestaat geen goed of fout aantal. Een observatie legt alleen vast hoe vaak een bepaald gedrag tijdens de geobserveerde periode zichtbaar was. In sommige lessen zal een indicator meerdere keren voorkomen, in andere lessen helemaal niet. Dat zegt op zichzelf niets over de kwaliteit van de les.
De waarde ontstaat pas wanneer observaties over langere tijd worden bekeken en onderdeel worden van het professionele gesprek binnen de school.
EQObserve